Opties als hefboom: meer kans én meer risico
Met opties kan een relatief beperkte premie of margin leiden tot een veel grotere financiële blootstelling. Daardoor kan een kleine beweging van de AEX of een aandeel een groot effect hebben op uw resultaat. De hefboom versterkt niet alleen winst, maar ook verlies.
Wat betekent hefboomwerking bij opties?
Een hefboom ontstaat wanneer uw directe kapitaalinzet kleiner is dan de marktwaarde waarop uw positie reageert. Bij een gekochte optie betaalt u een premie voor blootstelling aan een grotere onderliggende positie. Bij een geschreven optie ontvangt u premie, maar gaat u een verplichting aan waarvoor de broker doorgaans margin reserveert.
De optieprijs beweegt niet altijd één op één mee met de onderliggende waarde. Ook resterende looptijd, impliciete volatiliteit, rente, dividend en de afstand tot de uitoefenprijs beïnvloeden de waarde. De hefboom is daardoor niet constant.
Premie betalen voor een recht
De koper betaalt een relatief beperkte premie. Een gunstige beweging kan daardoor een groot procentueel rendement op de betaalde premie opleveren.
- Het maximale verlies is bij een losse gekochte optie beperkt tot de betaalde premie en kosten.
- De volledige premie kan verloren gaan wanneer de verwachte beweging niet of niet tijdig plaatsvindt.
- Tijdsverval werkt doorgaans tegen de koper.
Premie ontvangen voor een verplichting
De schrijver ontvangt premie, maar neemt een contractuele verplichting op zich. De broker vraagt margin als zekerheid voor mogelijke verliezen.
- De maximale winst is vaak beperkt tot de ontvangen premie.
- Het verlies kan veel groter zijn dan de premie.
- Bij een ongedekt geschreven call is het verlies theoretisch onbeperkt.
De hefboom zit in het verschil tussen inzet en blootstelling
Relatief beperkte inzet
Bij kopen: de betaalde optiepremie.
Bij schrijven: de gereserveerde margin.
Grotere marktwerking
De positie reageert op een veel grotere onderliggende contractwaarde.
Een hefboom van bijvoorbeeld vijf betekent niet dat iedere koersbeweging automatisch vijfmaal wordt gevolgd. Delta, gamma, tijdswaarde en volatiliteit veranderen voortdurend. Wie de hefboom alleen als winstversneller bekijkt, mist het belangrijkste deel van het risico.
Lees hoe optiegrieken de gevoeligheid van een optie bepalen.
Een calloptie tegenover 100 aandelen
Onderstaand vereenvoudigd voorbeeld laat zien hoe een procentueel rendement kan worden versterkt. We rekenen met de waarde op expiratie en laten transactiekosten, bied-laatverschillen en andere prijsfactoren buiten beschouwing.
| 100 aandelen | 1 gekochte call | |
|---|---|---|
| Uitgangspunt | Aandeel noteert €50 | Call met uitoefenprijs €50 kost €2 per aandeel |
| Kapitaalinzet | 100 × €50 = €5.000 | 100 × €2 = €200 |
| Koers bij expiratie | €60 | De call heeft €10 intrinsieke waarde per aandeel |
| Waarde bij expiratie | €6.000 | 100 × €10 = €1.000 |
| Resultaat vóór kosten | €1.000 winst; 20% op de inleg | €800 winst; 400% op de betaalde premie |
Bij de AEX telt ieder indexpunt voor €100
Voor standaard AEX-indexopties geldt een contractgrootte van €100 per indexpunt. Een optiepremie van 3,00 punten vertegenwoordigt daardoor €300. Een waardeverandering van 5 indexpunten in een optie vertegenwoordigt €500 per contract.
Contractgrootte
Een standaard AEX-optie heeft een multiplier van 100. Controleer altijd of u daadwerkelijk in de standaard AEX-serie handelt.
Europese stijl
De houder van een standaard AEX-indexoptie kan deze volgens Euronext alleen op de expiratiedatum uitoefenen.
Cash settlement
Bij expiratie worden geen aandelen geleverd. De afwikkeling vindt plaats in geld op basis van de officiële expiratieprijs.
Premie ontvangen, maar een veel grotere verplichting aangaan
De short-strangle-techniek vormt het fundament van de losse AEX-week- en maandposities van Mariposa. Bij deze strategie worden een put onder de actuele AEX-stand en een call boven de actuele AEX-stand geschreven, beide met dezelfde expiratiedatum.
De ontvangen premie is de maximaal mogelijke winst. Blijft de AEX binnen de gekozen bandbreedte, dan kan tijdsverval in het voordeel van de schrijver werken. Beweegt de AEX sterk buiten de bandbreedte, dan kan het verlies snel oplopen. De hefboom ontstaat hier dus niet door een betaalde premie, maar doordat de ontvangen premie en gereserveerde margin klein kunnen zijn ten opzichte van de aangegane marktverplichting.
Hogere margin, grotere hefboomwerking
Een ongedekte of minder sterk begrensde positie kan meer premie opleveren, maar gebruikt meer margin en heeft een groot verliesrisico. De margin kan tijdens de looptijd bovendien stijgen.
De maximale winst blijft beperkt tot de ontvangen premie; een sterk bewegende AEX kan een veel groter verlies veroorzaken.Lagere margin, begrensdere opbouw
Door beschermende opties toe te voegen kan de maximale blootstelling worden begrensd. Daardoor kan de margin lager uitvallen. De betaalde bescherming verlaagt doorgaans wel de mogelijke winst.
Een lagere margin betekent relatief minder risico, maar nooit een risicoloze positie.Waarom de hefboom tijdens de looptijd verandert
De gevoeligheid van een optie verandert voortdurend. Een optie die ver buiten de uitoefenprijs ligt, reageert anders dan een optie die bijna at-the-money is. Vlak voor expiratie kan een kleine beweging van de AEX bovendien een bijzonder groot effect hebben.
Delta
Geeft aan hoeveel de optieprijs naar verwachting verandert bij een kleine beweging van de onderliggende waarde.
Gamma
Geeft aan hoe snel de delta verandert. Gamma kan vlak voor expiratie een korte positie plotseling veel gevoeliger maken.
Vega en theta
Vega meet de gevoeligheid voor volatiliteit; theta beschrijft het effect van tijdsverloop op de theoretische optiewaarde.
Vier controles vóór u een hefboompositie opent
Maximaal verlies
Bereken wat er in een ongunstig scenario kan worden verloren en of dat verlies draaglijk is.
Marginruimte
Houd vrije ruimte over; gebruik niet het volledige beschikbare bedrag als margin.
Sluitingsplan
Bepaal vooraf wanneer u winst neemt, verlies accepteert of de positie aanpast.
Expiratierisico
Controleer de looptijd en onderschat snelle bewegingen vlak voor expiratie niet.
De hefboom bewust toepassen bij de AEX
Mariposa publiceert iedere maandag na de expiratie van vrijdag een nieuwe AEX-weekpositie en een nieuwe AEX-maandpositie. Per looptijd is er een variant met een hogere en een variant met een lagere marginverplichting. Dit zijn geen abonnementen: u beoordeelt iedere positie afzonderlijk.